Hoofdsponsor van RTC Twente - Fietz Denekamp Hoofdsponsor van RTC Twente - Morein Kunststoffen Hoofdsponsor van RTC Twente - Rabobank Denekamp Hoofdsponsor van RTC Twente - Welkoop Denekamp

Veiligheid binnen de RTC

Fietsen als individu, maar zeker in groepsverband brengt risico’s met zich mee. Binnen de RTC Twente proberen wij preventief en actief de veiligheid te verbeteren. Om deze verbetering te kunnen doorvoeren is het nodig dat er continue aandacht is voor veiligheid binnen alle aspecten van een vereniging. Zowel tijdens bestuurlijke overleggen, als tijdens de wekelijkse groepsritten.
Veiligheid lijkt voor iedereen een logisch aspect tijdens het uitoefenen van onze sport, maar het is belangrijk om dit bij iedereen helder op het netvlies te krijgen.

Onderstaande veiligheidsregels worden binnen de club als zeer belangrijk beschouwd en vormen de basisregels om de sport veilig te kunnen uitoefenen.

1. Draag altijd een veiligheidshelm tijdens het fietsen. Het is niet toegestaan om zonder helm aan RTC Twente fietsactiviteiten deel te nemen.
2. Kijk niet alleen voor jezelf, maar kijk voor de hele groep.
3. Waarschuw elkaar waar nodig in het verkeer. Dus bij tegenliggers, obstakels ed.  Beter 1 keer te vaak waarschuwen dan niet.
4. Blijf op de eigen weghelft.
5. De maximale groepsgrootte is 20 personen. Meer dan 20 personen betekent opsplitsen van de groep.
6. Respecteer elkaar en je medeweggebruikers tijdens het fietsen ( je bent het gezicht van de RTC Twente)

Binnen de RTC Twente zijn de volgende personen aangewezen als veiligheidscoördinator. Zij zijn het 1e aanspreekpunt binnen de groep met betrekking tot veiligheid en dragen daar waar nodig actief bij aan de veiligheid. Luister naar de veiligheidscoordinatoren en help ze bij het vergroten van de fietsveiligheid binnen onze club.

Groep 1 (N. Velthuis, R. Wolkotte, R. Willemsen)
Groep 2 (S. Kamphuis, E. Nijhuis)
Groep 3 (J. Visschedijk, M. Timmerman)
Groep 4 (J. Aarninkhof, J. Veltman, J. Kamphuis, H. Oortman)
Groep 60+ (T. van Deth, J. Pauptit)
Groep Ootmarsum (B. Hesselink, G. Eppink)

OORZAKEN VAN DE VALPARTIJEN
Naast deze hoofdregels zijn er diverse andere gedragsregels en veiligheidsaspecten te bedenken. In samenwerking met de diverse veiligheidscoördinatoren van elke groep en het bestuur van de RTC Twente is een analyse gemaakt van de veiligheidsrisico’s .
Zo hebben wij getracht om de oorzaken van de diverse valpartijen te achterhalen en hiervoor mogelijke oplossingen te bedenken. Wij kunnen als bestuur handvaten aandragen ter voorkoming van valpartijen. We hopen echter dat door naleving van de richtlijnen, valpartijen zoveel mogelijk kunnen worden voorkomen. Dit staat of valt met draagvlak binnen de vereniging en de leden die deze richtlijnen ter harte nemen.

De oorzaken van de valpartijen kunnen per groep verschillen. De oorzaken zijn volgens ons onervarenheid, oververmoeidheid, roekeloos, elkaar niet waarschuwen, gevaarlijke routes en te grote groepen. Per oorzaak is getracht om oplossingen te bedenken. De oplossingen vormen uiteindelijk de richtlijnen ter voorkoming van valpartijen.

1. Onervarenheid
Door de onervarenheid kunnen er problemen ontstaan bij het fietsen in een groep. Naast de fietstechnische beheersing, kan ook worden gesproken over een stukje onbekendheid bij het fietsen in een groep. In een groep fietsen is uiteraard iets anders dan alleen fietsen en vergt nog meer oplettendheid dan alleen fietsen, want naast het opletten op verkeer moet natuurlijk ook het achterwiel van de voorganger scherp in de gaten worden gehouden.
De meeste onrust in de groep ontstaat bij het zogenaamde inritsen (door bijv. wegversmallingen of tegenliggers), wisseling van koppositie, oversteken van wegen,

De fietstechnische aspecten worden vooral aangeleerd in de jongere jaren. Met name voormalige wedstrijdfietsers beschikken over goede fietstechnische vaardigheden. Er worden ook een groot aantal leden lid na bijv. een lange voetbalperiode. Deze leden hebben wel het vermogen om hard te fietsen, maar missen nog een stukje fietstechnische vaardigheden. Daarnaast zal een ervaren fietser ook rekening moeten houden met een onervaren fietser.

Oplossingen

Mentoren van nieuwe leden

Hierin is een coachende rol weggelegd voor de groepscoördinatoren/veiligheidscoördinatoren door het geven van aanwijzingen aan nieuwe leden. Iedere groep heeft zijn/haar eigen coördinatoren. Nieuwe leden ontvangen overigens vanuit het secretariaat bij aanmelding ook een mail waarin hen wordt gewezen op de (veiligheids)richtlijnen binnen onze vereniging.
Houd voldoende afstand

Ga niet naast het achterwiel van je voorganger fietsen (geldt niet voor het "kop-over-kop" rijden of het "op de kant" rijden). Indien je voorganger onverwachts uitzwenkt rij je tegen zijn achterwiel en kun je vallen.

Nooit abrupt van richting veranderen of remmen maar langzaam uitrijden
Hierdoor ontstaat onrust in de groep.

Handen bij de rem
Iedereen wil natuurlijk "uit de wind fietsen" en kiest hiervoor positie, zo dicht mogelijk op het achterwiel. Indien onverwacht moet worden geremd telt elke seconde en ben je te laat, indien de handen niet bij de rem zijn geplaatst. Ook het gebruik van het zogenaamde "ligstuurtje" of "triatlonstuur" zijn verboden in de groep.
Gelijkmatig overnemen van de koppositie:

Door het gelijkmatig overnemen (in het zelfde tempo) ontstaat er minder onrust in de groep.

Op een veilige manier inritsen
Het komt veelvuldig voor, dat tijdens de trainingsrit moet worden ingeschoven door bijv. een tegemoetkomende auto of een onoverzichtelijke bocht. De meeste reacties en misschien ook wel een natuurlijke reactie is afremmen. De veiligste manier is echter dat de fietser aan de binnenzijde iets in tempo toeneemt, zodat de fietser aan de buitenkant kan inschuiven. Dus niet remmen, maar doorfietsen en ruimte creëren voor het invoegen.

2 aan 2 fietsen
Fiets waar mogelijk 2 aan 2. Uit de praktijk is gebleken dat dit het meest veilig is.

Waaier rijden
Waaier rijden kan tot gevaarlijke situaties leiden. Dit vooral als de waaier zich verspreid over de gehele breedte van de weg. Beperk het waaier rijden en wordt dit toch gedaan, dan alleen op de eigen weghelft en daar waar het overzichtelijk genoeg is voor de hele groep.

2. Oververmoeidheid

Het risico op valpartijen is groter, indien fietsers oververmoeid zijn. De concentratie wordt minder en de kans dat het achterwiel of iets anders wordt geraakt, wordt groter.

Oplossing

Kies een groep die bij je past:
Indien je na elke training oververmoeid aankomt, kun je je afvragen of je meefietst in de juiste groep. Advies: ga een groep lager fietsen. Andersom geldt ook hetzelfde, indien je elke trainingsrit de meerderheid van de groep "blauw en groen" laat zien, probeer dan het tempo aan te passen of ga in een groep hoger fietsen.

3. Roekeloos rijgedrag
Onder roekeloos kan worden verstaan niet uitkijken en niet fietsen als één groep.

Oplossingen

Steek gezamenlijk over

De voorsten bepalen wanneer kan worden overgestoken. Minder de snelheid voor een kruising of voor de nadering van de bebouwde kom of de bekende/verwachte gevaarlijke verkeerssituatie. Houdt er rekening mee, dat iedereen kan oversteken. Steek niet over met de mededeling "er komt nog een auto aan", wacht dan totdat de hele groep kan oversteken.

Let op het verkeer
De wegen zijn niet afgezet, dus wij zullen ons aan de verkeersregels moeten houden. Blijf dus weggetjes van rechts in de gaten houden en rem af en waarschuw elkaar. De auto van rechts die er eigenlijk nooit aankomt, kan er toch een keer aankomen!

Elkaar aanspreken op onverantwoord gedrag
Durf elkaar ook aan te spreken op onverantwoord gedrag.

Contact medeweggebruikers
Zorg dat je op een normale wijze (dus niet schreeuwen) contact krijgt en houdt met medeweggebruikers; dit zorgt voor veiligere situaties en verdraagzaamheid. Gebruik waar mogelijk een bel.

4. Elkaar niet waarschuwen

Probeer elkaar te waarschuwen, het is vaak maar een kleine moeite, maar is erg plezierig voor de groep en dikwijls noodzakelijk. De voorste fietsers horen meestal niet de achteropkomende auto en de achterste fietsers zien niet altijd de tegemoetkomende auto.

Oplossingen

Gebruik van vaste termen
Er zijn een aantal vaste termen om elkaar te waarschuwen.
Stop; niet meer trappen en langzaam afremmen
Tegen; bij een tegenligger
Voor; bij inhalen van een andere weggebruiker
Achter; de groep wordt van achteren ingehaald
Rechts; bij rechtsaf: voorrijder met arm rechts
Links; bij linksaf: voorrijder geeft dit aan met arm naar links
Lek; uit de groep gaan en langzaam afzakken en stoppen
Ritsen; iedereen gaat achter elkaar fietsen

Doorgeven boodschappen
Geef al deze boodschappen door van voor naar achter of van achter naar voor anders heeft het geen effect. Bevestiging door herhalen van de boodschap.

Andere weggebruikers waarschuwen
Andere weggebruikers schrikken soms van ons. Het is daarom van belang dat de voorste fietsers andere weggebruikers tijdig en vriendelijk "waarschuwen". Dus niet van grote afstand roepen "aan de kant!!", maar probeer te bellen. Geef bijv. bij het inhalen aan dat het een grote groep betreft. De laatste van de groep kan dan aangeven dat hij of zij de laatste is.

5. Gevaarlijke route
De groepen 1 en 2 rijden een vaste route. Deze route voert grotendeels via Duitsland, daar waar de verkeersintensiteit minder is en veel verkeersluwe wegen worden opgezocht. Toch zijn er binnen deze vaste ronde een aantal punten waarbij het gevaarlijk kan zijn. Extra oplettendheid van iedereen is daar geboden. Binnen de groepen zal door de veiligheidscoordinatoren worden bekeken of het aantal gevaarlijke punten kan worden verminderd. Dit kan bijvoorbeeld door aanpassing van de route.

Rustige wegen uitzoeken
Probeer bij de trainingsritten zoveel mogelijk rustige wegen op te zoeken en probeer stedelijk gebied zoveel mogelijk te vermijden. Uit onderzoek is gebleken dat de meeste valpartijen van fietsers plaatsvinden binnen de bebouwde kom.

Gebruik fietspaden
In Duitsland zijn de fietspaden doorgaans erg smal, doordat in Duitsland achter elkaar wordt gefietst in plaats van naast elkaar. In Duitsland gelden voor gesloten groepen de voor het totale rijverkeer uniform bestaande verkeersregels en bepalingen. Meer dan 15 fietsers mogen een groep (peloton) vormen. Men mag dan met z'n tweeën naast elkaar op de rijbaan fietsen. Volgens informatie van de NTFU, maar wordt nog nader gecheckt. In Nederland geldt deze bepaling niet en moet er gebruik worden gemaakt van het fietspad.

6. Te grote groepen
Hoe groter de groep des te alerter moet er worden gefietst. Daarnaast kan een grote groep erg verkeersonveilig zijn voor de overige weggebruikers, denk bijv. aan het inhalen van een grote groep fietsers door een auto.

Oplossing
Groepen van maximaal 20 personen.
Indien er meer dan 20 leden van een groep aanwezig zijn kunnen de groepen worden opgesplitst. De veiligheidscoordinator heeft als taak om hierop toe te zien en actie te ondernemen indien nodig. Volg hierbij zijn aanbeveling en splits de groepen op indien nodig.

Tot slot

Met de beoogde oplossingen kunnen valpartijen niet helemaal worden uitgesloten, maar valpartijen kunnen wel zoveel mogelijk worden beperkt. De praktijk zal het eindelijk leren. De aangedragen oplossingen worden gezien als richtlijnen en zullen daar waar wenselijk en noodzakelijk worden aangepast aan de hedendaagse praktijk.

Wij hopen dat met het stellen van deze richtlijnen het bewustzijn in het nemen van eigen verantwoording ten aanzien van het fietsen in groepen wordt vergroot. Veel fietsplezier gewenst!

Hoofdsponsor van RTC Twente - Fietz Denekamp Hoofdsponsor van RTC Twente - Morein Kunststoffen Hoofdsponsor van RTC Twente - Rabobank Denekamp Hoofdsponsor van RTC Twente - Welkoop Denekamp